large_tam_

Tam (2017)

Najnowsza książka Nataszy Goerke, „Tam”, wymyka się, podobnie jak jej poprzednia twórczość, sztywnym kategoriom. Nie sposób nazwać ją reportażem, to bardziej zbiór opowieści czy impresji. Trudno również jednoznacznie określić jej temat, wszak narracje o Nepalu niejednokrotnie ustępują miejsca rozważaniom na temat nas samych – turystów, podróżników i emigrantów, którzy wchodzą z butami w inną kulturę. […]

Sny-o-Jowiszu-300dpi-337x535

Sny o Jowiszu (2017)

Jeżeli będziemy wystarczająco czujni, to zauważymy, że podczas wyjazdów, tych dalszych i tych bliższych, nasze drogi często splatają się ze ścieżkami przypadkowych osób. Nawet jeśli unikamy wycieczek zorganizowanych, to często podczas podróży mijamy wciąż tych samych ludzi. W samolocie natkniemy się na człowieka, który parę dni później usiądzie obok nas w pociągu. W jednym z […]

schwob

Żywoty urojone i inne prozy (2016)

„Żywoty urojone i inne prozy” Marcela Schwoba, jedno z ostatnich wydawnictw PIW-u w 2016 roku, jak klamra spina zeszłoroczne odkrycia Instytutu. Skromny objętościowo tom zawiera w sobie mrok i dekadentyzm końca XIX wieku, przywołujący na myśl „Opium” Gézy Csátha, oraz igranie z literacką fikcją, obecne w „Centurii” Giorgia Manganellego. W przeciwieństwie do dzieł dwóch nowoodkrytych […]

Centuria_1_4_

Centuria. Sto krótkich powieści rzek (2016)

„Centuria. Sto krótkich powieści rzek” – już sam oksymoron, użyty w tytule książki Giorgio Manganellego, zbija czytelnika z pantałyku. Gdy do trudności związanej z wyobrażeniem sobie „krótkiej powieści rzeki” dodamy fakt, że Manganelli jest pisarzem w Polsce nieznanym i że jest to pierwsza książkowa prezentacja jego twórczości w naszym języku, odbiorca staje przed prawdziwym wyzwaniem. […]

eleme

Elementarz tożsamości (2016)

Nie uważam, że uprawniony do pisania o socjologii jest jedynie dyplomowany socjolog. Wiele więcej o tajemnicach życia ludzkiego nauczyłem się od poetów i powieściopisarzy niż od kolegów socjologów. Poza tym już jakieś dwadzieścia, trzydzieści lat temu przestałem pisać z myślą o kolegach socjologach, ale piszę do wszystkich użytkowników życia. Zygmunt Bauman Przytoczone powyżej słowa Zygmunta Baumana pochodzą z wywiadu, którego […]

schuyler

Alfred i Ginewra (2016)

Mój ojciec zwykł mawiać, że dobrego pisarza poznaje się po ilości stron jego powieści. Według niego najgrubsze tomy piszą autorzy, którzy w najmniejszym stopniu opanowali sztukę operowania językiem i formą. Prawdziwy talent objawia się w krótkich tekstach, intensywnych i świeżych, gdzie pisarz w minimalnej liczbie słów mieści maksymalną ilość emocji i treści. Słowa taty przypomniała […]

wykorzenieni-w-iext39710299

Wykorzenieni (2016)

„Wykorzenionych” Szilárda Borbély’ego, zamiast dedykacji lub motta, otwiera spis dwudziestu sześciu liczb pierwszych. Wszystkie one będą wielokrotnie pojawiać się na kartach powieści. Przywoływane z różnym nasileniem (najczęściej na początku i na końcu) liczby będą budować rytm i nadawać ton tej bolesnej i niezapomnianej historii. Otwierające książkę słowa: „Dwadzieścia trzy to liczba niepodzielna. Dzieli się tylko […]

opium

Géza Csáth: Opium. Opowiadania i dzienniki (2016)

Palić opium – to tak, jakby opuścić ten pociąg w pełnym biegu i zająć się czymś innym niż życie, niż śmierć Jean Cocteau: „Opium, dziennik z kuracji odwykowej” Jean Cocteau, podobnie jak wielu pisarzy, którzy starają się opisać swoje doświadczenia z substancjami psychoaktywnymi, chętnie je upiększa, całkowicie pozbawiając nałóg jego prozaicznego wymiaru. Nawet Witkacy, który […]

Knausgard_Jesien_m

Karl Ove Knausgård: Jesień (2016)

Zwykło się mawiać, że książka jest substytutem rozmowy z drugim człowiekiem. Jest to szczególnie widoczne w przypadku takich powieści jak „Jesień” Karla Ovego Knausgårda. Skandynawski autor po raz kolejny z wielką szczerością odsłania swoje życie przed czytelnikiem. Po autobiograficznej serii „Moja walka”, w której Knausgård opisywał swoją przeszłość, przyszła pora na cykl czterech pór roku, […]

kim

Kim Gordon: Dziewczyna z zespołu (2016)

Biografie muzyków rockowych, choć ich życie kojarzy się z łamaniem schematów, bardzo często wpadają w pułapkę powtarzalności i powielania stereotypów. Odkrycie artystycznego potencjału i zdobycie sławy, opisy hulaszczego trybu życia, pełnego romansów i używek, wielki upadek i powrót na szczyt – ten pojawiający się w niemal każdej muzycznej biografii wzór czyni z różnorodnych artystów klony […]